Opis
Birma to kraj, w którym można spędzić niezapomniane i aktywne wakacje. Region ten nie jest dotknięty masową turystyką i wciąż zachowuje swoją autentyczność. Posiada dobrze rozwiniętą infrastrukturę wypoczynkową, przyjemne butikowe hotele i mnóstwo miejsc, które warto zobaczyć. Do najciekawszych z nich należą dolina świątyń w Bagan, rozległe jezioro Inle i barwne miasto Yangon (dawniej Rangun). Ze względu na wiele grup etnicznych, które zamieszkują ten obszar, kultura Birmy jest niezwykle zróżnicowana, a wielowiekowe tradycje są tu praktykowane do dziś. Dlatego też odwiedzając ją, odnaleźć można autentyczne i świeże lokalne jedzenie, misternie wykonane rękodzieło oraz niezwykle przyjaznych okolicznych mieszkańców. Po kilku dniach intensywnego zwiedzania na odpoczynek zapraszają wspaniałe piaszczyste plaże rozciągnięte nad turkusowymi wodami Zatoki Bengalskiej i Morza Andamańskiego.
Kultura
Birma słynie z hucznych i kolorowych festiwali, a najważniejszym z nich jest Thadingyut – święto światła. Otwiera ono sezon różnych wydarzeń, które przepełnione są tradycyjnymi widowiskami i tańcem. Birmańskie święta stanowią doskonałą okazję do poznania jej zwyczajów. Taniec ludowy ma wiele odmian i ściśle łączy się z muzyką i śpiewem. Wyróżnić można podniosłe tańce świątynne, a także energiczne i wesołe gatunki, które wykonują tancerze ubrani w bogato zdobione kostiumy. Festiwale są również okazją, by zobaczyć niezwykły Yoke Thay – teatr marionetek. Yoke Thay to przejmujący spektakl lalki i aktora, którzy wykonują ruchy prezentowane sobie nawzajem. Ucieczkę od radosnego zgiełku ulic stanowią wszechobecne świątynie. Ich osobliwa architektura, która przetrwała wieki i misterne zdobienia zachwycą oczy, a atmosfera skupienia i spokoju pozwoli ukoić umysł. Największe skupisko zabudowań sakralnych znajduje się w Bagan, jednej z pierwszych stolic Birmy. Duże wrażenie robi widok ich strzelistych iglic na tle wschodzącego słońca. Natomiast płynąc przez jezioro Inle z łatwością można dotrzeć do wiosek, których mieszkańcy trudnią się wyrobem kunsztownego rękodzieła. Wzrok przyciągają kolorowe jedwabne tkaniny, filigranowa biżuteria ze srebra, czy pięknie rzeźbione szkatułki. Rękodzielnictwo ma w Birmie długą tradycję, która żywa jest do dziś, a mieszkańcy są bardzo otwarci i chętnie prezentują swoje wyroby.
Religia
Główną religią, wyznawaną przez niemal 90% mieszkańców jest buddyzm theravada, skupiający się wokół życia i postępowania buddy Gautamy. Podkreśla się, że Gautama przede wszystkim był prawym człowiekiem, który wyzbywając się pożądania i godnymi czynami osiągnął nibbanę (nirwanę), czyli wyrwał się z wiecznego kołowrotu wcieleń. Birmańczycy do dziś podążają za jego naukami i stylem życia, jemu też poświęcone są świątynie buddyjskie.
Obok buddyzmu w Birmie powszechny jest kult natów. To nadnaturalne postacie wywodzące się z rdzennych wierzeń, pełniące funkcję bóstw opiekuńczych lasów, gór, rzek czy wiosek. Do dziś składane im są drobne ofiary w domowych ołtarzykach, by otaczały opieką rodzinę i społeczeństwo. Przemierzając kraj łatwo natknąć się na dedykowane im kaplice, gdzie mieszkańcy zostawiają gotowany ryż, orzechy lub owoce.
W mniejszych odsetkach spotkać można chrześcijan i wyznawców religii Indii, którzy przybyli tu wraz z rozwojem Imperium Brytyjskiego. Są to jednak niewielkie ilości, bowiem rozwój chrześcijaństwa został wstrzymany poprzez ograniczenie działalności misyjnej, a wyznawców religii Indii nazywa się „hinduskimi buddystami”, skutecznie zacierając występujące między wyznaniami różnice. Kolejną mniejszością religijną są muzułmanie, którzy prawdopodobnie przywędrowali do Birmy z terenów Chin lub Malezji.
Przyroda
W związku ze swoim położeniem i ukształtowaniem, Birma może pochwalić się niezwykle zróżnicowaną przyrodą. Mimo że kraj ten w dużej części utrzymuje się z rolnictwa, na niemalże całym jego terenie zachowała się autentyczna i nieprzekształcona przez człowieka roślinność. Otoczona górami dolina Irawadi jest dosyć sucha i porastają ją trawy sawanny. Obszary górskie pokrywają gęste i wilgotne lasy monsunowe, z drzewem tekowym i różanym. Południowe tereny kraju porośnięte są wiecznie zielonymi lasami namorzynowymi. Gęstwiny tropikalnej roślinności dają schronienie wielu gatunkom zwierząt – makakom, słoniom indyjskim i tapirom malajskim. Nielicznie występują tygrysy i lamparty. Natomiast deltę rzeki Irawadi zamieszkuje mnóstwo ptaków, dla których bagienne tereny stanowią doskonałe miejsce do zakładania gniazd.
Historia
Początki osadnictwa na terenach dzisiejszej Birmy miały miejsce w II wieku n.e., kiedy na południowe tereny doliny rzeki Irawadi przybyło plemię Pyu. Ich obecność odznaczyła się poprzez szybki rozwój wsi i miast. Dolinę Irawadi zamieszkiwały również inne plemiona skupiające się we własnych państwach-miastach, m.in. Bamarowie, będący przodkami dzisiejszych Birmańczyków. Jednocześnie na tereny Birmy napływały idee indyjskie, przynosząc między innymi buddyzm, który dziś jest główną religią państwa. W XI wieku doszło do zjednoczenia poszczególnych grup pod władzą birmańskiego księcia Anawrathy jako Imperium Paganu, uznawane dziś za początki dzisiejszej Birmy. Od tego momentu nastąpił bujny rozwój birmańskiej tożsamości, kultury, sztuki i gospodarki. Jednak dzieje tego kraju obfitują w wiele konfliktów i wojen. Po inwazji mongolskiej w 1287r. kraj zjednoczył się dopiero w XVI wieku, jednak wciąż targany był wewnętrznymi konfliktami. Z kolei od pierwszej połowy XIX wieku Birma stopniowo wchodziła we władanie Imperium Brytyjskiego. Odzyskała niepodległość dopiero w 1948 roku, a władzę przejęły środowiska reżimu wojskowego, doprowadzając do niemal całkowitej izolacji kraju. Tak właściwie kraj otwiera się na świat i turystów dopiero w XXI wieku, pokazując swoje niesamowite i kolorowe oblicze.
Kuchnia
W związku z różnorodnością etniczną Birmy, jej kuchnia to prawdziwy kalejdoskop smaków. To także raj dla wegetarian, bowiem duża część Birmańczyków nie jada mięsa ze względów religijnych i warzywne potrawy są łatwo dostępne. Podstawą większości dań jest htamin czyli ryż, podany z różnymi sosami, mięsem czy warzywami. Bardzo częstym dodatkiem do potraw jest ngapi – pikantna pasta sporządzona ze sfermentowanej ryby lub krewetki. Mieszkańcy bardzo chętnie jadają sałatki z lokalnych warzyw i uwielbiają owoce – zwłaszcza mango i truskawki. Dania są sowicie przyprawiane limonką, imbirem i curry. Szczególne miejsce w kuchni birmańskiej mają też zupy – mohinga, czyli zupa rybna z ryżowym makaronem podawana jest zazwyczaj na śniadanie. W lokalnych jadłodajniach można też spotkać potrawy nawiązujące do kuchni chińskiej, tajskiej i indyjskiej, jednak sama Birma cieszy się mnogością różnych dań pochodzących z tradycji tutejszych społeczności etnicznych. Z kuchni Szanów pochodzi shan khauk swe, którego bazą jest makaron ryżowy, podany z sosem z dodatkiem mięsa, orzechów i warzyw. Na południu kraju spożywa się bardzo dużo ryb i owoców morza. W każdym zakątku Birmy można natknąć się na specyficzne herbaciarnie – małe stoiska z saganami zielonej herbaty i kilkoma stolikami. To ulubione punkty spotkań towarzyskich. W restauracjach lub punktach gastronomicznych herbata często podawana za darmo. Do posiłków zazwyczaj dostaje się łyżkę i widelec, nierzadko jednak spotkać można osoby jedzące prawą ręką.
Geografia
Birma to kraj niezwykle zróżnicowany geograficznie. Leży nad Zatoką Bengalską, u wybrzeży turkusowego Morza Andamańskiego i sąsiaduje z Tajlandią, Laosem, Chinami, Indiami i Bangladeszem. Większość jej granic przebiega przez wschodnie, północne i zachodnie łańcuchy górskie, a najwyższym punktem kraju jest góra Hkakabo Razi o wysokości 5881 m n.p.m. Przez część centralną Birmy przepływa najdłuższa jej rzeka Irawadi, której dolina rozciąga się z północy na południe. To właśnie żyzna równina wokół rzeki pozwoliła przybyłym ludom na osiedlenie się i życie w dostatku. Irawadi u swojego ujścia tworzy rozległą i silnie rozgałęzioną deltę pokrytą licznymi bagnami i rozlewiskami. Birma posiada także bardzo rozwiniętą linię brzegową, usianą setkami mniejszych i większych wysp, a niektóre z nich są pochodzenia koralowego.